14 lutego – dzień osób zakochanych, ale także Dzień Chorych na Padaczkę.
Epilepsja to najczęstsza choroba mózgu, choruje na nią około 400 tysięcy Polaków. Charakteryzuje się występowaniem tzw. napadów padaczkowych (nagłe wystąpienie zespołu objawów somatycznych). Typowy atak trwa około 3 minuty, a jego najbardziej klasyczne i charakterystyczne objawy to m.in.: naprężenie ciała, wygięcie w łuk, ślinotok, bezwiednie oddane moczu, szczękościsk, utrata przytomności. Możemy również spotkać się z objawami tzw. częściowymi lub objawami nietypowymi, np. napady ruchowe (tylko drżenie kącika ust), napady czuciowe (mrowienie tylko pewnych części ciała), napady wegetatywne (np. nadmierne wydzielanie śliny), napady nieświadomości (tylko krótkotrwała utrata świadomości).
Przyczyny występowania padaczki są różnorodne, mogą być wrodzone jak i nabyte, jednak w większości przypadków są nieznane. Rzadko zdarza się, że padaczka jest dziedziczona genetycznie.
Do najczęstszych przyczyn padaczki zalicza się urazy czaszki (zwłaszcza związane z utratą przytomności), uszkodzenia mózgu w okresie życia płodowego, guzy mózgu, choroby naczyniowe, uszkodzenia mózgu w czasie nieprawidłowo przebiegającego porodu, infekcje mózgu lub opon mózgowych.
Rozróżniamy dwa rodzaje padaczki ze względu na wywoływanie ataków – padaczkę objawową oraz padaczkę objawową o nieustalonej przyczynie. W pierwszej grupie wyróżnimy przede wszystkim padaczkę pourazową, alkoholową, wieku starczego.
W przypadku padaczki objawowej o nieustalonej przyczynie sprawa jest nieco bardziej skomplikowana – napad może wywołać np. światło stroboskopowe na dyskotece, stres, wzruszenie czy nawet muzyka o określonej częstotliwości.
W jakim wieku możemy zachorować na padaczkę?
Ta choroba może się pojawić praktycznie w każdym wieku. Do tej pory niemal 80% przypadków rozwijała się przed 20. rokiem życia, natomiast w ostatnim czasie ta tendencja ulega zaburzeniu i epileptolodzy coraz częściej odnotowują ataki u osób powyżej 60. roku życia. Przyjmuje się, że w Polsce na padaczkę choruje około 400 tysięcy osób, co stanowi około 1% społeczeństwa.
Jesteś świadkiem napadu padaczkowego? Warto pamiętać o najważniejszych czynnościach, aby pomóc choremu:
- Przede wszystkim należy zachować spokój, zadzwonić po pogotowie lub wezwać lekarza
- Ułożyć chorego na boku (wyeliminujemy w ten sposób ryzyko zakrztuszenia się), jeśli nie jest możliwe ułożenie chorego w takiej pozycji – pozostawić na plecach
- Ochronić chorego przed okaleczeniem o przedmioty znajdujące się w pobliżu (przede wszystkim głowę i kręgosłup)
- Podczas napadu można chorego przytrzymać z boku rękami, ale nie należy podnosić jego głowy
- Wskazane jest ułatwienie oddychania – rozpiąć pasek czy kołnierz koszuli
- Sprawdzić czy podczas napadu chory nie oddał mimowolnie moczu lub kału, żeby udzielić adekwatnej pomocy
Czego nie wolno robić?:
- Nie przenosić chorego
- Nie wkładać pod jego głowę poduszki ani koca – może to skutkować zapadnięciem się języka i utrudnieniem oddychania
- Nie należy klepać chorego po twarzy, ani go szarpać
- Nie otwierać zaciśniętych szczęk
- Nie używać siły w stosunku do chorego – podczas ataku człowiek ma zawężoną świadomość i może reagować agresywnie
- Nie należy powstrzymywać na siłę drgawek
- Nie wkładać niczego choremu do ust
- Nie stosować sztucznego oddychania – na początku dużego napadu padaczkowego chory może nie oddychać (często przez około 20-30 sekund) i jest to normalne
- Nie należy podawać nic do picia – grozi to zakrztuszeniem